SROI van welzijn: de cijfers die iedereen ontbindt maar niemand ziet

Ik heb de cijfers gezien die ik nooit verwacht had. Een ouderenactiviteit in de wijk die al geheel op zichzelf was gesteund. Een vrijwilligersinitiatief dat erkende dat het €1,50 per euro opbracht. En toch, bij elke presentatie aan gemeente of stichting, moest ik uitleggen waarom die cijfers eigenlijk heel logisch waren.

Dat is de paradox van SROI (Social Return On Investment) in het welzijnswerk: iedereen wil de impact zien, maar niemand wil de cijfers zien omdat ze er te ingewikkeld of onrealistisch uitzien.

Wat SROI oplevert in de praktijk

Uit onderzoek blijkt: welzijnsinvesteringen leveren tussen de €1,50 en €6 op per euro. De variatie is groot, maar de cijfers zijn consistent. Een goed evenement kan €3,20 per euro opleveren. Een uitstekende preventieve activiteit met meetbare follow-up €6,70.

Maar hoe meet je dat als organisator? Niet via een complex financieel model, maar via drie indicatoren die je al kunt verzamelen bij elk evenement.

De drie meetbare indicatoren van SROI

1. De instroom van vrijwilligers

Vrijwilligers zijn gratis arbeid. Een vrijwilliger die vier uur een week investeert in jouw activiteit levert €40-€80 waarde op per jaar (loneniveau €12-20 per uur). Als je vijftien vrijwilligers inspireert die elk minstens een jaar blijven, is dat €600-1.200 waarde. Bij Stichting de Baan maakten we er ervaring mee dat vrijwilligersinstroom via een goed evenement gemakkelijk te meten is.

2. De preventie van duurdere zorg

Een bewoner die door een buurtactiviteit structureel minder vlakke komt bij de GGZ, is één incident minder in een thuislocatie of één dag minder ziekenhuis. De kosten van zorg in Nederland liggen tussen de €150 en €800 per dag. Een goede activiteit voorkomt minstens één dergelijk incident per tien deelnemers per jaar. Dat is €15-80 per deelnemer.

3. De reductie van administratieve lasten

De gemiddelde welzijnsorganisatie verliest 4,2 uur per evenement aan administratie. Een effectieve digitale tool bespaart 30-50% daarvan. Dat is twee tot drie uur hersteld per evenement, tijd die teruggewonnen is voor het echte werk. Ineens is €1.200-€2.100 waarde per jaar.

Hoe je SROI meetbaar maakt

Het fundament is data verzamelen tijdens en na het evenement. Drie vragen die het geheel veranderen:

1. "Wie van onze collega's ga je binnenkort benaderen over een samenwerping?"
2. "Welk concreet punt ga je binnenkort inzetten in jouw werk?"
3. "Heb je een contactgegeven die je nieuw hebt ontmoet?"

Deze data kun je verzamelen via Bijeen.app. De registratiemodule vraagt het alvast. De follow-up stuurt de vragen automatisch. En de impactmodule maakt er een rapport van dat aansluit bij SROI cijfers.

Waarom subsidieverantwoording zich op SROI moet richten

Gemeenten hebben steeds moeite met budgettering. Ze willen zien dat elke euro die ze investeren aantoont. SROI is de taal die helpt om die waarde te communiceren zonder complexe economische modellen.

Een tip: koppel elke euro die je in het evenement stopt aan één van de drie stories hierboven. Dat maakt het voor iedereen meetbaar.

Veelgestelde vragen

Hoe meet ik of een vrijwilliger blijft?

Vraag vier weken na het evenement of zij deel willen nemen aan een vervolgactiviteit. Bij Bijeen.app registeren we dit automatisch als de vrijwilliger zich opnieuw aanmeldt. Een retention van 70% per jaar is het gemiddelde in de sector.

Wat is het verschil tussen SROI en ROI?

ROI meet financiële opbrengsten. SROI meet maatschappelijke waarde. Een welzijnsactiviteit levert geen directe opbrengst op, maar wel maatschappelijke waarde. Die waarde kun je kwantificeren via vrijwilligers, preventie en tijdswinst.

Moet ik een accountant inschakelen voor SROI berekeningen?

Nee. SROI is mentaal model, geen boekhoudkundig document. Start met de drie indicatoren hierboven en bouw er precies genoeg detail in voor je subsidieverantwoording.